Śluzy i śluzowanie

Wprowadzenie

Podczas żeglugi po śródlądowych drogach wodnych często spotykamy miejsca, w których poziom wody po jednej stronie jest wyższy niż po drugiej. Aby umożliwić jednostkom bezpieczne pokonanie takiej różnicy poziomów, buduje się śluzy.

Czym jest śluza?

⚠️ Uwaga egzaminacyjna: w śluzie najważniejsze jest przygotowanie cum i odbijaczy. Cum nie wolno obkładać na sztywno, bo poziom wody w komorze się zmienia.

Śluza jest budowlą hydrotechniczną służącą do przenoszenia jednostek pływających pomiędzy akwenami o różnych poziomach wody. Może znajdować się:

• na rzekach
• na kanałach
• pomiędzy jeziorami

przy jazach.

Najważniejszym elementem śluzy jest komora śluzowa, czyli zamknięty odcinek kanału wyposażony w wrota na obu końcach.

Zasada działania śluzy

Działanie śluzy jest bardzo proste.

Najpierw jednostka wpływa do komory przez otwarte wrota. Następnie wrota zostają zamknięte, a poziom wody w komorze zostaje zmieniony poprzez dopuszczenie lub spuszczenie wody. Po wyrównaniu poziomów otwierane są drugie wrota i jednostka może kontynuować żeglugę.

Śluzowanie w górę

Śluzowanie w górę odbywa się wtedy, gdy chcemy przejść z niższego poziomu wody na wyższy.

Jednostka wpływa do komory śluzy.

Wrota za jednostką zostają zamknięte.

Do komory doprowadzana jest woda.

Poziom wody zaczyna się podnosić.

Po wyrównaniu poziomu wody otwierają się górne wrota.

Jednostka wypływa ze śluzy.

Śluzowanie w dół

Śluzowanie w dół przebiega podobnie.

Różnica polega na tym, że zamiast doprowadzać wodę do komory, odprowadza się ją na niższy poziom.

W efekcie jednostka stopniowo obniża się wraz z poziomem wody.

Przygotowanie jachtu do śluzowania

Przed wejściem do śluzy należy odpowiednio przygotować jednostkę.

Odbijacze powinny zostać wywieszone po stronie kontaktu ze ścianą śluzy.

Cumę dziobową i rufową należy przygotować na biegowo do natychmiastowego użycia.

Każdy członek załogi powinien znać swoje zadanie przed wejściem do śluzy.

Zasady bezpieczeństwa podczas śluzowania

Śluzowanie jest rutynową czynnością, jednak wymaga zachowania szczególnej ostrożności.

Nigdy nie przywiązuj cum na sztywno - Poziom wody stale się zmienia

Przywiązanie jachtu na sztywno może doprowadzić do uszkodzenia knagi i wyrwania relingu

przechyłu jednostki.

Podczas śluzowania należy stale wybierać lub luzować cumy.

Nie odpychaj jachtu rękami. Ściany śluzy są wysokie i ciężkie.Próba zatrzymania jachtu ręką lub nogą może skończyć się poważnym urazem.

Słuchaj poleceń śluzowego. Śluzowy odpowiada za bezpieczeństwo wszystkich jednostek znajdujących się w komorze.

Sygnały śluzy

⚠️ Uwaga egzaminacyjna: jedno zielone światło oznacza zgodę na wejście do śluzy, czerwone oznacza zakaz wejścia.

Podobnie jak na skrzyżowaniu drogowym, również śluzy wykorzystują sygnały świetlne.

Światło czerwone

Oznacza zakaz wpływania do śluzy.

Należy oczekiwać na dalsze sygnały.

• 🔴 🔴 STOP

Światło czerwone zielone

Przygotować się wpłynięcie lub opuszczenie śluzy.

• 🔴 🟢PRZYGOTUJ SIĘ

Światło zielone

Oznacza zgodę na wpłynięcie lub opuszczenie śluzy.

• 🟢 🟢MOŻNA PŁYNĄĆ

Błędy

Wpływanie do śluzy bez przygotowanych odbijaczy.

Przywiązanie cum na sztywno.

Brak obserwacji poziomu wody.

Próba odpychania jachtu rękami lub nogami.

Ignorowanie poleceń śluzowego.